Op 22 september bracht Anthropic Claude Opus 5.5 uit en zette daarmee Opus 5 op non-actief. Twee dingen vallen meteen op: het model kost een vijfde minder dan zijn voorganger en denken kan niet meer worden uitgezet. Op ChatX is Opus 5.5 vanaf nu beschikbaar.
Wat er verandert ten opzichte van Opus 5
Volgens Anthropic kost Opus 5.5 ongeveer twintig procent minder dan zijn voorganger, zowel bij invoer als bij uitvoer. Contextvenster en uitvoerlimiet blijven gelijk, een miljoen tokens context en 128.000 tokens uitvoer. De cache springt er nog meer uit: een leesbeurt kost nu vijf procent van de invoerprijs in plaats van tien. Bij lange gesprekken, waarin ChatX de geschiedenis hergebruikt, zit daar het grootste deel van de besparing.
Inhoudelijk noemt Anthropic drie verbeteringen die zonder eigen inspanning opvallen. Bij hetzelfde niveau denkt het model meer dan Opus 5 en het leest waarden uit dichte grafieken, schema’s en schermafbeeldingen veel nauwkeuriger. Daarnaast is het gebouwd voor lange taken met veel stappen. De kennis loopt tot juni 2026.
Denken is nu verplicht
De belangrijkste verandering staat niet in de prijs. Bij Opus 5 kon je het denken uitzetten, bij Opus 5.5 weigert de interface dat met een foutmelding: adaptief denken staat altijd aan en alleen de diepte is te sturen. Anthropic noemt «Gemiddeld» als standaard.
Op ChatX betekent dat dat er bij Opus 5.5 onder «Denkdiepte» nog maar Laag, Gemiddeld en Hoog overblijven. De «Uit» is verdwenen omdat die technisch niet meer bestaat. Wij starten op Laag, zodat korte vragen geen tokens verspillen. Wie Opus 5 bewust zonder denken gebruikte, kiest nu Laag, dat komt het dichtst bij het oude gedrag.
Daar hoort een eigenaardigheid bij: de korte notities die het model tijdens het gebruik van gereedschap schrijft, komen niet meer als gewone tekst binnen. Met zoeken op het web aan blijft het daarom stil tussen de zoekstappen, tot het antwoord begint. Dat is geen fout maar het nieuwe antwoordformaat.
Wat een aanvraag op ChatX kost
De tabel rekent een typische aanvraag met 600 tokens invoer en 400 tokens antwoord om naar ChatX-tokens en zet de topmodellen naast elkaar.
| Model | Tokens per aanvraag | Verhouding |
|---|---|---|
| Claude Sonnet 5 | 1.156 | 0,5× |
| Claude Opus 5.5 | 2.312 | 1× |
| GPT-5.6 Sol | 2.312 | 1× |
| Claude Fable 5.1 | 5.778 | 2,5× |
| GPT-6 Astra | 5.778 | 2,5× |
Opus 5.5 ligt daarmee precies op het niveau van GPT-5.6 Sol en kost tweeënhalf keer minder dan Fable 5.1 of GPT-6 Astra. Belangrijk blijft dat meer denken ook meer uitvoertokens betekent. Op «Hoog» kan een antwoord een veelvoud van de tabelwaarden kosten, op «Laag» blijft het in deze orde van grootte.
Wanneer Opus 5.5 en wanneer een ander model
- Opus 5.5 op Laag: programmeren, code lezen, analyses met meerdere stappen, grafieken en schermafbeeldingen uitlezen. Het standaardgeval.
- Opus 5.5 op Gemiddeld of Hoog: lastige fouten, taken met meerdere mogelijke oplossingen, lange verbouwingen. Pas daar loont een stap omhoog vanaf Laag.
- Sonnet 5: alledaagse teksten, samenvattingen, vertalingen. Halve prijs en bij die taken nauwelijks minder.
- Fable 5.1: alleen voor de gevallen waarin Opus 5.5 er twee keer niet uitkomt. Daarvoor is de tweeënhalf keer hogere prijs bedoeld, niet voor dagelijks werk.
- Afbeeldingen en bestanden: Opus 5.5 begrijpt afbeeldingen, je kunt schermafbeeldingen en grafieken direct in de chat slepen.
Opus 5 is op ChatX daarmee vervangen en niet meer te kiezen. Anthropic garandeert Opus 5.5 tot minstens 22 september 2027. Wil je weten wat er technisch achter de omschakeling zit, dan staat de lijst met wijzigingen in de release-notities en in de migratiegids.
